Kelam İlminin Günümüzdeki Durumu
5. Sınıf Kuran

Kelam İlminin Günümüzdeki Durumu

KELAM İLMİNİN GÜNÜMÜZDEKİ DURUMU


Günümüzde Kelam İlmi
Hz. Muhammed, Allah’tan aldığı vahyi sahabelere iletmiş; aynı zamanda onların zihinlerini meşgul eden çeşitli soruları da cevaplandırmıştır. Örneğin inanç konusunda içindeki vesveseden bahseden bir sahabeye Peygamberimiz “Bu imanın kendisidir.” buyurmuş ve imanın taklitten kurtularak düşünüp sorgulamayla elde edilen bir imana (tahkik) dönüşmesinin önemini vurgulamıştır.

Peygamberimizin vefatından sonra da Müslümanlar, itikatla ilgili ortaya çıkan sorunlarına çözüm aramaya devam etmişlerdir. Bu yeni sorunların ortaya çıkmasında Kur’an ayetlerinin anlaşılması ve siyasi olaylar gibi iç dinamikler; yeni fethedilen topraklarda karşılaşılan kültürlerle etkileşim gibi dış dinamikler etkili olmuştur.
Müslüman toplumlar, itikatla ilgili çözümlerinde kelam ilminin metotlarından faydalanmışlardır. Böylece geniş bir fikir hürriyeti ortamında inançla ilgili çeşitli görüş ve düşünceler ortaya çıkmıştır.

Kelam ilminin açıkladığı ve savunduğu inanç esaslarında başlangıçtan bu güne kadar herhangi bir değişiklik olmamıştır. Ancak günümüzde de Müslüman toplumlar birçok itikadî sorunla karşı karşıya kalmışlardır. Bu nedenle İslam inançlarının günümüzde yöneltilen eleştirilere karşı bugünün bilgi, zihniyet, kültür ve yöntemleri ile savunulması bir zorunluluktur.

Klasik dönem kelam kitapları Allah’ın varlığını ispat (isbâtı vacip) için hudus ve imkân delilleri gibi birçok delile yer vermişlerdir. Ancak bu ispat yöntemlerinin hepsi bugün için yeterli ve geçerli olmayabilir. Çünkü klasik kelam kitaplarının yazıldığı çağlarda din inancı toplumlar arasında hâkimdi, ateizm gibi inkârcı akımlar ise pek yaygın değildi. Bugün ise yaygın olan bu tür inkârcı akımların ortaya çıkardığı inanç problemlerine kelam ilmi, yeni metotlar ve söylemlerle çözümler geliştirmektedir.

Böylece bu ilim dalı günümüzde de insanların doğru inancı nasıl gerçekleştirebileceklerinin yanında farklı inançları kendisine konu edinmektedir.

Günümüz kelam ilmi, İslam’ın inanç ilkeleri etrafında oluşan klasik kelam kültürünü eleştirel bir yöntemle incelemekte ve geçmişle bağını koparmadan yeni dinî düşüncenin oluşmasına katkı sağlamaktadır. Müslüman toplumlarda bugün kelam ilmi, inanç alanında naklin yanında, yeni bilimsel verilerden hareketle akla daha fazla rol vermenin önemini belirten akademik seviyedeki çalışmalar ile varlığını sürdürmektedir. Bu çerçevede yapılan çalışmaların bir kısmı klasik kelam kültürünün tekrarı mahiyetinde ve kelam tarihi ile ilgilidir.

Büyük bir kısmı ise çağdaş akımların etkisiyle ortaya çıkan yeni kelam problemlerini konu edinmektedir. Günümüz kelam ilmi çerçevesinde yürütülen ilmi çalışmalar, klasik kelam literatüründe olduğu gibi sadece vahiy, aklî çıkarımlar ve duyuları esas almamaktadır. Bunun yanı sıra sosyal ve pozitif bilimlerin sonuçlarından çıkan yorumları da dikkate almaktadırlar. Böylece kelam ilminin sosyal bilimlerle ilişkisi dikkat çekici bir şekilde gelişmektedir. Örneğin toplumdin ilişkileri çerçevesinde yapılan alan araştırmaları kelam ilmi için artık önemli veriler sunmaktadır.

Vahye dayanan inanç alanında akıl sınırsız bilgi üretemeyeceği için kelamın konuları değişmemekte ama bu konuların işlenmesindeki yöntemler değişmektedir. Kelam ilmi, inanç esaslarına yöneltilen yeni eleştiriler ve sosyal değişmeler nedeniyle sürekli gelişmekte ve yenilenmektedir. Bu nedenle bugünün kelam ilmi, insanın hem zihnine hem de gönlüne hitap edecek şekilde iman şuurunu ve dinî hayatı canlı tutan bir yöntem geliştirmek istemektedir.

Kaynak: Meb

İmam Hatip Lisesi, İmam Hatip 11.Sınıf Meslek Dersleri, İmam Hatip 11.Sınıf Eğitim Seti, İmam Hatip 11. Sınıf Kelam Dersi

5. Sınıf Kuran
Yorumlar